Wet arbeidsmarkt in balans: de veranderingen voor de oproepkracht vanaf 2020

1. De oproep: De WAB regelt voor flexwerkers en oproepkrachten dat zij op tijd (maximaal 4 dagen voor aanvang van de arbeid) moeten worden opgeroepen.
2. Werkgever moet oproepkracht vaste arbeidsomvang geven na twaalf maanden.
3. Opzegtermijn oproepkracht: De opzegtermijn van oproepkrachten gaat naar maximaal 4 dagen.
4. Wijziging van de termijn waarna opeenvolgende tijdelijke arbeidscontracten overgaan in een vast contract: Er mogen straks maximaal 3 tijdelijke contracten worden aangeboden, daarna moet de werkgever een vast contract aanbieden.
5. De transitievergoeding: Alle werknemers, ongeacht de lengte van hun dienstverband, krijgen recht op een transitievergoeding.
6. De WW-premie: De WW-premie wordt afhankelijk van het type contract.

1. De oproep

In de Wab is opgenomen dat u als werkgever de oproep ten minste vier dagen van tevoren schriftelijk of elektronisch (bijvoorbeeld per mail) moet doen. Een telefonische oproep voldoet dus niet. Roept u later op, dan is de oproepkracht niet verplicht om aan de oproep gehoor te geven. Bij CAO kan hiervan overigens worden afgeweken tot maximaal 24 uur voorafgaand aan de oproep.

Trekt u een oproep binnen de termijn van vier dagen in of wijzigt u de tijdstippen van de oproep, dan heeft de oproepkracht recht op loon over de volledige periode waarvoor hij in eerste instantie was opgeroepen.

Overigens geldt deze regel niet voor overeenkomsten waarin wél een vast aantal uren is overeengekomen, maar nog niet vooraf is vastgelegd wanneer wordt gewerkt.

2. Werkgever moet oproepkracht vaste arbeidsomvang geven na twaalf maanden

Met de invoering van de WAB krijgt u de verplichting om na twaalf maanden de oproepkracht een vast aantal uren dienstverband aan te bieden. Het aanbod voor de vaste arbeidsomvang moet ten minste gelijk zijn aan het gemiddelde aantal uren per maand over de voorliggende twaalf maanden. Het aanbod voor het vast aantal uren kan per week maar ook per jaar worden afgesproken.

U moet het initiatief nemen om een aanbod te doen. De oproepkracht hoeft het aanbod niet aan te nemen. Hij mag er ook voor kiezen om als oproepkracht te blijven werken. Leg dit wel vast, want als niet duidelijk is dat u een aanbod heeft gedaan, maakt de oproepkracht aanspraak op het loon dat hij gehad zou hebben indien hij wel een aanbod had ontvangen.

Voor oproepkrachten die op 1 januari 2020 langer dan twaalf maanden bij u werkzaam zijn, geldt de verplichting tot het doen van een aanbod per direct. U heeft daarvoor dan één maand de tijd en moet dus in deze situaties uiterlijk op 31 januari 2020 een aanbod hebben gedaan.

3. Opzegtermijn oproepkracht

Voor oproepkrachten geldt vanaf 2020 dat de opzegtermijn even lang is als de oproeptermijn van de werkgever, namelijk vier dagen. Dit geeft de oproepkracht de mogelijkheid om snel van baan te wisselen.

4. Wijziging van de termijn waarna opeenvolgende tijdelijke arbeidscontracten overgaan in een vast contract

De Wab verlengt de termijn waarna maximaal drie opeenvolgende tijdelijke arbeidscontracten overgaan in een vast contract naar drie jaar. Nu is dat nog twee jaar. Deze wijziging maakt het mogelijk om langduriger bewust te kiezen voor flexibele contracten als dit past bij de aard van het werk.

Gaat u met uw medewerker binnen zes maanden na afloop van het arbeidscontract opnieuw een tijdelijk arbeidscontract aan, dan is dit nieuwe arbeidscontract een verlenging van de eerdere arbeidscontract(en). De keten van arbeidscontracten wordt dan niet doorbroken. Het gevolg daarvan kan zijn dat u, zonder dat u dit wenst, direct een arbeidscontract voor onbepaalde tijd moet aangaan. Pas als tussen twee arbeidscontracten meer dan zes maanden zijn verstreken, ontstaat er een nieuwe keten.

5. De transitievergoeding

Vanaf 2020 maakt iedereen, dus ook de oproepkracht, vanaf de eerst dag van het dienstverband aanspraak op een transitievergoeding. Als het dienstverband op uw initiatief eindigt of niet wordt voortgezet, dan moet u vanaf 2020 een derde maandsalaris per gewerkt dienstjaar betalen. Als een tijdelijke arbeidsovereenkomst na een half jaar afloopt en u verlengt deze niet, moet u dus een zesde maandsalaris aan de werknemer betalen. Nu hoeft dat pas als het dienstverband twee jaar of langer heeft geduurd.

6. De WW-premie

De Wab komt met een premiestelsel waarbij u voor medewerkers met een vast dienstverband én waarbij de omvang van het aantal te werken uren eenduidig vastligt, een lage WW-premie betaalt.

Voor medewerkers waarvan de omvang van het aantal te werken uren niet eenduidig vastligt (bijvoorbeeld oproepkrachten) en voor medewerkers met een tijdelijk contract geldt een hoge WW-premie.

Het verschil tussen beide premies gaat 5%-punt bedragen. Op dit moment is de verwachting dat de lage premie 2,78% wordt en de hoge premie 7,78%.

Uitzondering voor jongeren tot 21 jaar die maximaal twaalf uur per week werken
Voor leerwerktrajecten in de beroepsbegeleidende leerweg én voor jongeren tot 21 jaar die niet meer dan twaalf uur per week werken (48 uur per vier weken of 52 uur per maand), dus ook voor oproepkrachten, geldt wel de lage WW-premie.

Indien (achteraf) blijkt dat de jongere tot 21 jaar meer werkt dan twaalf uur per week, dan moet de lage premie worden gewijzigd in de hoge WW-premie. De uren worden hierbij opgeteld per aangiftetijdvak, dus 48 uur per vier weken of 52 uur per maand.

WAB-Actielijst: arbeidsovereenkomsten WAB-actie

Tijdelijke contracten

Vanaf 1 januari 2020 zult u een aantal van uw oproepkrachten een arbeidsovereenkomst moeten aanbieden voor het gemiddeld aantal uur dat zij in 2019 hebben gewerkt.

Actiepunt: ga na welke medewerkers straks een contract aangeboden moeten krijgen en voor hoeveel uur dat contract moet gelden. Kan uw administratie een gemiddeld aantal gewerkte uren per week/maand opleveren?

Actiepunt: ga na welke medewerkers naar tevredenheid functioneren. Van medewerkers met een oproepcontract die niet naar tevredenheid functioneren, kunt u het beste afscheid nemen op of voor 30 december 2019 – als u het uitbetalen van een transitievergoeding wilt voorkomen.

Actiepunt: ga na of u voldoende oproep- en flexwerkers heeft in uw pool. Als u een zieke of uitgevallen medewerker moet vervangen, kunnen de flexwerkers weigeren als de oproep korter dan 4 dagen voor aanvang van de arbeid plaatsvindt. Mogelijk moet u uw pool uitbreiden als u dit wilt ondervangen.

Vaste contracten

Met de komst van de WAB hoeft u, net als voor 2015, medewerkers pas na 3 tijdelijke contracten of na 3 jaar een vast contract te bieden. Een aantal medewerkers zal dus een jaar langer moeten wachten op een vaste arbeidsovereenkomst.

Actiepunt: maak inzichtelijk welke medewerkers voor 1 januari 2020 2 jaar in dienst zijn (en dus wél al een vaste arbeidsovereenkomst moeten krijgen). Maak ook inzichtelijk welke medewerkers na 2020 2 jaar in dienst zijn. Stel deze mensen actief op de hoogte van de wetswijziging en de consequentie voor hun arbeidsovereenkomst. Stem af met betrokken managers en HR of deze mensen misschien tóch een vast contract moeten krijgen.

WW-premie

Om het voor werkgevers aantrekkelijker te maken hun personeel in vaste dienst te nemen, wordt de WW-premie voor mensen met een tijdelijk contract hoger.  Alle sectorpremies en de algemene Afw-premie komen te vervallen.

Actiepunt: zorg dat van elke medewerker een schriftelijke arbeidsovereenkomst aanwezig is waarin duidelijk vermeld wordt of er sprake is van een tijdelijke of vaste arbeidsovereenkomst. Dit voorkomt onduidelijkheid bij controle en voorkomt dat u tóch de hoge premie moet afdragen.

Actiepunt: neem de aard van het contract ook op in de loonstrook van de medewerker en vermeldt duidelijk of de hoge of lage premie werd afgedragen.

Actiepunt: overweeg in samenspraak met de betrokken manager en HR of het voor medewerkers die naar tevredenheid functioneren met een tijdelijk contract mogelijk is hen toch een vaste arbeidsovereenkomst te bieden. Dit kan aanzienlijk schelen in de premies.

• Niks missen? Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief.

• Misschien is dit artikel ook interessant voor jou? https://mijnkennis.nl/bedrijfsaansprakelijkheid-avb-en-beroepsaansprakelijkheid-bav/  

• Wil je meer weten over onze dienstverlening mbt salarisadministratie? Lees hier wat onze kanjers op het gebied van salarisadministratie voor jou kunnen betekenen!